Marktontwikkelingen 20 februari – 2 maart
De afgelopen twee weken is de rente op de kapitaalmarkt gedaald. De Duitse 5-jaars staatsrente eindigde de periode 15 basispunten lager op 0,78%. De rente op obligaties met een kortere looptijd daalde minder. Dit betekent dat de rentecurve is vervlakt.
Het is opvallend dat zowel staatsobligaties uit de kern van de eurozone, als staatsobligaties uit de periferie (Griekenland en Portugal uitgezonderd), als obligaties van financiële ondernemingen, als aandelen als grondstoffen in prijs zijn gestegen. Het marktsentiment werd bepaald door de tweede Long-Term Refinancing Operation van de Europese Centrale Bank (ECB). Banken konden onbeperkt voor een periode van 3 jaar tegen een rente van 1% lenen. Er werd door ca. 800 banken voor in totaal EUR 530 miljard ingeschreven. Met het geleende bedrag konden banken hun balans versterken, maar ze konden het ook gebruiken om er (risicovolle) activa mee te kopen.
In de Verenigde Staten waren de macro-economische data gemengd van aard. Aan de positieve kant stonden de verdere daling van de aanvragen voor werkloosheidsuitkeringen, de toename van het consumentenvertrouwen, de opwaartse bijstelling van de groei van het Bruto Binnenlands Product (BBP) en de stijging van de verkoop van nieuwe huizen. Aan de negatieve kant stonden de dalingen van indicatoren als de orders voor duurzame goederen, het vertrouwen van industriële inkoopmanagers, de persoonlijke bestedingen en inkomens, de constructiebestedingen en de verkoop van bestaande huizen. Ook in de eurozone waren de data gemengd. Aan de ene kant namen de industriële nieuwe orders toe en steeg het vertrouwen van producenten in de industrie meer dan was verwacht. Aan de andere kant daalde de inkoopmanagersindex tot onder het neutrale niveau van 50, nam de werkloosheid toe en daalde het consumentenvertrouwen.
Er werd een akkoord bereikt over het verlenen van EUR 130 miljard aan hulp aan Griekenland. Dit zal in delen op een afzonderlijke, afgeschermde rekening worden overgemaakt. De uitbetaling is aan strenge voorwaarden gebonden en Griekenland komt onder een verhoogd en permanent toezicht van de Europese Unie, het Internationale Monetaire Fonds en de ECB te staan. De Griekse staatsschuld zal naar verwachting dalen tot 120,5% van het BBP in 2020. Private beleggers gaan 53,5% van de nominale waarde van hun schuldpapier afschrijven en krijgen een nieuwe 30-jaars lening met een couponrente die stapsgewijs oploopt naarmate de tijd vordert. Een deel van de met het opkopen van obligaties behaalde winsten van de ECB vloeit naar de lidstaten en de winsten van de nationale banken gaan naar Griekenland. Voordat het akkoord werd bereikt maakte de ECB bekend dat de obligaties die zij heeft opgekocht een ander identificatienummer (ISIN-code) hebben gekregen. De centrale bank ontloopt op deze manier de ‘haircut’ van 53,5%. De kredietbeoordelaars reageerden op de ‘vrijwillige’ afschrijvingen met downgrades van de ratings van Griekse staatsobligaties tot niveaus in de buurt van ‘default’ (faillissement). ISDA, de organisatie die bepaalt of er moet worden uitbetaald op Credit Default Swaps, gaf aan dat er volgens haar maatstaven vooralsnog geen sprake is van een faillissement.
Na de bekendmaking van de Griekse deal gaf de Portugese regering aan te willen heronderhandelen over haar hulppakket. De ECB kwam met een positief rapport over Portugal, waarin werd gesteld dat de liquiditeitspositie en de kapitaalbuffers van het bankwezen aan het verbeteren zijn. De ‘troika’ van ECB, EU en IMF sloot haar onderzoek van de Portugese staatshuishouding positief af en de Portugese regering meldde dat de begrotingsdoelstellingen voor 2012 en 2013 zullen worden gehaald en dat het land geen extra geld of tijd nodig heeft. In Spanje kwam het begrotingstekort hoger uit dan waar eerder van was uitgegaan. Het bedroeg in 2011 -8,5% van het BBP en zal in 2012 uitkomen op -5,8% in plaats van de eerder geprognosticeerde -4,4%. Ook Ierland kwam in het nieuws. Er werd aangekondigd dat er een referendum komt over het onlangs binnen de EU bereikte begrotings- en hervormingsakkoord. Dit zal naar verwachting geen grote problemen opleveren. Er was al in dit mogelijke voorbehoud van de Ieren voorzien bij het afsluiten van het akkoord en voor de ratificatie zijn slechts 12 van de 17 lidstaten nodig.
Publicatiedatum: 6 maart 2012
